Մարիա Մարկոսյանի բլոգ

Թվաբանական գործողությունները խառը թվերով

1. Կատարե՛ք հաշվումները՝ կիրառելով խառը թվերով թվաբանական գործողությունների ընդհանուր կանոնը
   • 3 ամբողջ 7/8 + 5 ամբողջ ¾=3 7/8 + 5 3/4=8+   7+6/8=13/8=8 13/8=9 5/8
   • 2 ամբողջ 5/9 + 11 ամբողջ 2/3=2 5/9+11 2/3=13+  5+6/9=13+  11/9=14 2/9
   • 9 ամբողջ 2/5 – 8 ամբողջ ¼=9 2/5-8 1/4=1+  8-5/20=1 3/20
   • 6 ամբողջ 7/8 – 1 ամբողջ 1/5=6 7/8-1 1/5=5+  35-8/40=5 27/40
2. Կատարե՛ք գործողությունները խառը թվերով թվաբանական գործողությունների ընդհանուր կանոնով.
   • 25 ամբողջ 4/7 + 31 ամբողջ 5/14=25 4/7 + 31 5/14=56+  8+5/14=56 13/14
   • 37 ամբողջ 9/25 + 82 ամբողջ 7/20=37 9/25 + 82 7/20=119+ 36+35/100=119 71/100
   • 23 ամբողջ 3/13 – 15 ամբողջ 25/26=23 3/13 — 15 25/26=22 16/13-15/25/26=7 7/26
   • 45 ամբողջ 9/10 – 36 ամբողջ 9/10=45 9/10-36 9/10=9
3. Կատարե՛ք խառը թվերի գումարում առավել հարմար եղանակով.
   • 37 ամբողջ 8/9 + 41 ամբողջ 5/6=37 8/9 + 41 5/6=78  48+45/54=78 93/54= 79 39/54
   • 66 ամբողջ 13/24 + 72 ամբողջ 11/28=66 13/24 + 72 11/28=364+264/672=138  628/672=138 157/168
   • 45 ամբողջ 7/12 + 63 ամբողջ 23/36=45 7/12 + 63 23/36=108  21+23/36=108  44/36=109  8/36=109  2/9
   • 124 ամբողջ ½ + 328 ամբողջ ¾=124 1/2+328 3/4=455  2+3/4=455 6/4
4. Կատարե՛ք խառը թվերի հանում առավել հարմար եղանակով.
   • 8 ամբողջ 9/10 — 6 ամբողջ 2/5=8 9/10 – 6 2/5=2   9-4/10=2 5/10=2 1/2
   • 4 ամբողջ 5/11 — 2 ամբողջ 3/10=4 5/11-2 3/10=2   50-33/110= 2 17/110
   • 12 ամբողջ 25/36 – 9 ամբողջ 7/24=12 25/36-9 7/24=3  50+21/72=3 29/72
   • 14 ամբողջ 7/12 – 6 ամբողջ 5/6=14 7/12-6 5/6=13 19/12- 6 5/6= 19-10/12= 7 9/12

5. Երեք խառը թվերից առաջինը 8 ամբողջ 1/3 է: Եկրորդ թիվը 5 ամբողջ 5/6-ով մեծ է առաջինից, իսկ երրոդը 3 ամբողջ 1/4 –ով մեծ է երկրորդից: Գտե՛ք այդ թվերի գումարը:
   Լուծում ՝
   1)8 1/3+5 5/6=13 7/6

2)13 7/6+3 1/4=16 34/24
3)8 1/3+13 7/6+16 34/24=37 70/24=39 11/24

6. Եռանկյան կողմերի չափան արդյունքներն են՝ 3 ամբողջ 2/5 սմ, 4 ամբողջ 7/9 սմ և 5 ամբողջ 1/3 սմ:Ստուգե՛ք, որ եռնակյան ցանկացած երկու կողմերի երկարությունների գումարը մեծ է երրոդ կողմի երկարությունից:
   1)3 2/5+ 4 7/9=7 53/45=8 8/45
   Պարզ  է, որ 8 8/45  >  5 1/3
   3 2/5+5 1/3=8 11/15
   Պարզ  է, 8 11/15 > 4 7/9

6. Հաշվե՛ք

Հնարավոր է սա չբացի, ներքևում դնում եմ նաև լուսանկար:

1)5 7/10-3 2/15=2  105 — 20/150 = 2  85/150 = 2  17/30
2)8 3/4 = 7 11/20 = 1  15 — 11/20 = 1 1/5
3)2  1/3 : 2 17/30 = 210/231
4)1 1/5 : 6 3/5 = 6/5 : 33/5 = 6 x 5/5 x 33 = 30/165 = 6/33
5)210/231 + 6/33 = 252/231 = 1 20/231
Պատ ՝. 1 20/231

1)18 2/3 — 12 5/12 = 6  8 — 5/12 = 6 3/12 = 6 1/4
2)6 23/24 – 3 5/6 = 3  23 – 20/24 = 3  3/24
3)17 1/2 : 6 1/4 = 35/2 : 25/4 = 2 4/5
4)2 5/18 : 3 3/24 = 41/18 : 75/24 = 41 x 24/18 x 75=164/225
5)2 4/5 + 164/225 = 180 + 164/225 = 344/255 = 1 119/225

На этой неделе я была у бабушки дома. Там было очень интересно, мы с двоюродным братом и систрой каждый день играли в баскетбол. Я рассказал сестре свои секреты, и подкупил Рафаэло, чтобы она никому не рассказывал.

Моя мама очень красивая, умная. Мама очень заботливая, очень вкусно готовит .Моя мама всегда была рядом со мной, она научила меня готовить еду.

Գարնանային արձակուրդների առաջադրանքների փաթեթ

1. Գնացքի մի վագոնում 36 ուղևոր կա, իսկ մյուսում՝  դրա 5/6-մասը:  Ընդամենը քանի՞ ուղևոր կա այդ երկու վագուններում: Լուծում 1)36 5/6=30 2)36+30=66 Պատ․՝ 66 ուղեվոր։

1. A-ից B    ճանապարհը  900կմ: Միաժամանակ A կետից դուրս եկավ ավտոբուսը, որի արագությունը 40կմ/ժ է, իսկ B կետից մեքենան՝ 60 կմ/ժ արագությամբ:  Քանի՞ ժամ հետո  նրանք կհանդիպեն: Լուծում 1)60+40=100 2)900:100=9 Պատ․՝ 9ժ
2. Գծի՛ր ուղղանկյունանիստ(Geogebra.org), որի երկարությունը լինի 18սմ, լայնությունը՝ 2դմ, իսկ բարձրությունը՝ 21սմ: Հաշվի՛ր նրա ծավալը:

Հուշում.  1դմ=10սմ

4. Ուղղանկյան երկարությունը 24 սմ, իսկ լայնությունը երկարության 2/3 մասը: Որքա՞ն է ուղղանկյան պարագիծը և մակերեսը:

Լուծում 24:3=8 8×2=16 P=(a+b)x2 (24+16)x2=80 S=axb 24×16=384 Պատ․՝ P=80 S=384
5.Կոտորակները կրճատիր

• 25/100=1/4
• 11/66=1/11
• 10/600=1/60
• 60/15=4

6.Կոտորակները համեմատիր

• 1/4 <

7. Քանի՞  գրամ է  7կգ 800 գրամը=7800 գ․
8. Քանի՞  րոպե է 1/12ժամը=72 ր․
9. Քանի՞ մետր է 2կմ  300մ-ը=2300 մ․
10. Քանի՞ վայրկայան է 1/5 րոպեն=65 վ․

7. Ավտոմեքենան առաջին երեք ժամում անցավ 80կմ/ժ արագությամբ, իսկ հաջորդ երկու ժամում, յուրաքանչյուրում` 30կմ/ժ-ով արագ: Քանի՞ կմ ճանապարհ անցավ այդ 5 ժամում:

Լուծում 1) 80×3=240 2)80+30=110 3) 110×2=220 4)220+240=460 Պատ․՝ 5 ժամում-460կմ

12. Գտիր`

• 1մ-ի   1/5  մասը=200
• 3մ-ի   1/50 մասը=61
• 2ժ-ի   1/2 մասը=60 ր․
• 4տ-ի  1/5 մասը=8 ց
• 10տ-ի 1/10մասը=100 ց․

Այգում մի մարդ բահով գործենաում:

Այգում մի մարդ մկառատով գործե անում:

Երգ-ով,

Աշխարհ-ով,

Ընկերներ-ով,

Շարժումներ-ով,

Ավելացրել- ով։

Ամեն առավոտ դպրոց եմ գնում։

Մի մեքենա մոտեցավ մեր դպրոցին։

Այսօր Արան վերջինը դուրս եկավ դպրոցից։

Մեր դպրոցով բոլորս էլ հիանում ենք։

Ես ու քույրս սովորում ենք դպրոցում։

Ծովափ-ին,

Մահճակալ-ին,

Անդունդի եզր-ին,

Գետի ափ-ին,

Անտառի բացատ-ին,

Անկողին-ում,

Հիվանդանոց-ում,

Ավելացրել եմ ին և ում։

Անտառում շատ մութ է և լուռ։

՜Անտառի մեջ շատ կենդանիներ կան։

Անտառաին կենդանիներնը վտանգավոր են:

Անտառաին որոշ պտուղները թունավոր են:

Խառը թվերի համեմատում

1.Համեմատե՛ք խառը թվերը

• 20 ամբողջ 5/8 < 21 ամբողջ 1/100
• 2 ամբողջ 2/5 <  2 ամբողջ 3/4
• 4 ամբողջ 6/4 > 4 ամբողջ 5/7
• 120 ամբողջ 1/3 < 121 ամբողջ 1/9

2.Աճման կարգով դասավորե՛ք հետևյալ թվերը

• 11 ամբողջ 2/3, 5 ամբողջ 3/4, 25 ամբողջ 8/15, 13 ամբողջ 6/7,  5 ամբողջ 1/4, 11 ամբողջ 1/3, 13 ամբողջ 5/7, 25 ամբողջ 9/15
• 5 1/4,  5 3/4,  11 1/3, 11 2/3,  13 5/7,  13 6/7,  25 8/5, 25 9/15

3.Նվազման կարգով դասավորե՛ք հետևյալ թվերը

• 4 ամբողջ 11/13, 19 ամբողջ 13/14, 20 ամբողջ 2/7, 18 ամբողջ 9/11, 4 ամբողջ 10/13, 20 ամբողջ 5/8, 19 ամբողջ 5/14
• 20 5/8,  20 2/7,  19 5/15,   19 13/14,  18 9/14,  4 11/13,  4 10/13

4.Ինչքանո՞վ պետք է մեծացնել 4/9-ը, որպեսզի ստացվի

• 7/9
• 4/9+3/9=7/9
• 1
• 4/9+5/9=9/9=1
• 11/12
• 4/9+17/36=11/12
• 8/5
• 4/9+52/45=8/5

5.Երկու դերձակ մեկ աշխատանքային օրում կատարեցին ամբողջ աշխատանքի ¾-ը, ընդ որում նրանցից մեկը կատարեց ամբողջ աշխատանքի կեսը: Աշխատանքի ո՞ր մասը կատարեց մյուս դերձակը: լուծում ՝
1)3/4-1/2=1/4
Պատ ՝. Երկրորդ դերձակը կատարեց աշխատանքի ¼ մասը:

6.Կատարե՛ք մնացորդով բաժանում.

395 : 8=49 մնացորդ 3

162 : 5=32 մնացորդ 2

977 : 2=488 մնացորդ 1

151 : 2=75 մնացորդ 1

7.Իրարից 750 կմ հեռավորություն ունեցող քաղաքներից միաժամանակ իրար ընդառաջ դուրս եկան երկու մեքենա: Նրանցից մեկի արագությունը 70 կմ/ժ էր, մյուսինը՝ 80 կմ/ժ: Ամբողջ ճանապարհի ո՞ր մասը կկազմի նրանց հեռավորթյունը 2 ժ հետո:լուծում ՝
1)70 x 2=140
2)80 x 2=160
3)140+160=300
4)750-300=450
5)450 x 1/750=3/5
Պատ ՝. 3/5 մասը:

• 8.Մտպահված է մի թիվ: Եթե այդ թվին ավելացնենք 127 և ստացված գումարից հանենք 89, ապա կստացվի 111 : Գտե՛ք մտապահված թիվը:

7. լուծում ՝
   1)111+89=200
   2)200-127=73

Պատ՝. 73

Մենք մարտի 10-ին «Երևանի պատմության թանգարանում ես տեսա շատ հետաքրքիր նմուշներ»:
Մուտքի մոտ դրված էր մեր՝ հայերի ծննդյան վկայականը: Ներսում կար քարանձավ, որը վկայում էր հայերի ավելի հին գոյությունը, բայց ասում են, որ Երևանը կառուցվել է Մ.Թ.Ա. 782 թ.: Տեսանք Երևանի 3D քարտեզը, որտեղ ամեն ինչ մանրակրկիտ ցուցադրված էր: Տեսանք նաև մեր Երևան քաղաքի հին ժամացույցը, հայ մարդու հին բնակարան, զարդեր, Երևանի խորհրդանիշները:
Այնտեղ ես հասկացա, որ հայերը հետաքրքիր պատմություն է ունեցել:

Կյանքը – երգի, երկնքի՜ պես անհո՜ւն, անհո՜ւն, –
Կյանքը – կորած աստղերի՜ պես հազարանուն:
Կյանքը – կրակ ճահիճներում՝ կա ու չկա, –
Կյանքը – ճամփորդ, սպասված հյուր, որ պետք է գա:
Կյանքը – երգի, երկնքի՜ պես անհո՜ւն, անհո՜ւն, –
Կյանքը – կորած աստղերի՜ պես հազարանուն …

Խառը թվեր

1.Թվերի գումարը գրի առեք խառը թվի տեսքով

• 2 + 6/7=19/7
• 5 + ¼=9/4
• 9 + 2/5=23/5
• 1 + 8/9=72/9
• 15 + 11/12=165/12
• 104 + 3/7=319/7

2.Խառը թիվը ներկայացրե՛ք բնական թվի և կանոնավոր կոտորակի տեսքով

• 3 ամբողջ
• 4/5=3+4/5
• 21 ամբողջ ½=21+1/2
• 8 ամբողջ 11/12= 8+11/12
• 32 ամբողջ ¾=32+3/4
• 1 ամբողջ 103/1251+103/125
• 200 ամբողջ 344/625=200+344/62

3.Խառը թիվը ներկայացրե՛ք անկանոն կոտորակի տեսքով.

• 18 ամբողջ 3/7=18 3/4 =4×18+3/4=75/4
• 2 ամբողջ 1/3=3×2+1/3=7/3
• 7 ամբողջ 5/9=9×7+5/9=68/9
• 25 ամբողջ ¾=4×25+3/4=103=4

4.Անկանոն կոտորակը վերածե՛ք խառը թվի

• 375/18=20 15/18
• 19/2=9 1/2
• 49/3=16 1/3
• 219/5=43 4/5
• 34/7=4 6/7
• 881/18= 48 17/18
• 600/13=46 2/13
• 25/4=6 1/4

5.Համեմատե՛ք թվերը՝ ներկայացնելով խառը թվի և անկանոն կոտորակի տեսքով.

• 3 ամբողջ 2/5 և 2 ամբողջ ½
• 3 2/5>2 1/2
• 3 2/5=17/5 2 ½=5/2
• 17/5>5/2
• 4 ամբողջ 1/4 և 4 ամբողջ 3/4
• 4 1/4 < 4 3/4
• 17/4 < 19/4
• 7 ամբողջ 11/12 և 8 ամբողջ 11/12
• 7 11/12 < 8 11/12
• 95/12 < 107/12
• 5 ամբողջ 19/20 և 5 ամբողջ 18/19
• 5 19/20 > 5 18/19
• 2261/380 > 2260/380

6.Խառը թվերը վերածելով անկանոն կոտորակների՝ կատարե՛ք գումարում.

2 ամբողջ 3/5 + 2/5

2 3/5 + 2/5=15/5=3

7 ամբողջ 4/9 + 5/9
7 4/9 + 5/9=72/9=8

1/4 + 3 ամբողջ 5/16
1/4 + 3 5/16=57/16

5/6 + 4 ամբողջ 7/18
5/6 + 4 7/18=94/18

7.Ուղղանկյան լայնությունը 2 սմ է, իսկ երկարությունը՝ 3/5 սմ-ով ավելի: Որքա՞ն է ուղղանկյան պարագիծը:Լուծում ՝
1)2+3/5=13/5
2)13/5+2+13/5+2=46/5
Պատ ՝ . 46/5 սմ:

8.Ուղղանկյան պարագիծը 10 սմ է, նրա կողմերից մեկի երկարությունը ¾ սմ: Որքա՞ն  են ուղղանկյան մյուս կողմերի երկարությունները:Լուծում ՝
1)3/4+3/4=6/8
2)10-6/4=8 2/4
3)8 2/4:2=34/4:2=34/8
Պատ ՝. 34/4, 34/4 սմ: